Jak wykorzystujemy naukowo śpiew ptaków?

5 Marzec
2018

Wielu naukowców uważa, że ptaki śpiewające są swego rodzaju darem, jaki ludzkość otrzymała od ewolucji. Okazuje się przy tym, że choć przyjemność z słuchania ptasiego śpiewu jest niemożliwa do zakwestionowania, nie tylko ona jest argumentem przemawiającym za prawdziwością tej tezy.

O ptakach śpiewających szczególnie ciepło wypowiadają się ci uczeni, w których centrum zainteresowania znajduje się ludzka mowa. Niestety, choć ciągle stawia ona przed nami szereg wyzwań, wiele badań nie jest możliwych do przeprowadzenia na ludziach. Niekiedy nie byłoby to zgodne z zasadami etycznymi, a bywa i tak, że ciągle brakuje nam odpowiedniej technologii. Tam jednak, gdzie nie możemy liczyć na ludzi, z pomocą przychodzą nam ptaki. Nie są tak skomplikowane, jak ludzie, a tym samym badania prowadzone z ich udziałem łatwiej przybliżają nas do wniosków o uniwersalnym charakterze.

Dzięki ptakom śpiewającym możemy wskazać na geny, które mają kluczowe znaczenie dla rozwoju mowy, okazało się przy tym, że można wskazać nawet na związki pomiędzy wspomnianymi genami oraz autyzmem. Na podstawie barwy głosu będzie można, być może, już wkrótce diagnozować chorobę Parkinsona i to nawet wówczas, gdy znajduje się ona jeszcze na etapie, który nie należy do zaawansowanych.

Wykorzystanie śpiewu ptaków

Poezja ornitologii

Oczywiście, pomysły naukowców nie zawsze spotykają się ze zrozumieniem ze strony ornitologów. Ci przestrzegają przed tego rodzaju manipulowaniem ptakami zwracając uwagę na to, że śpiewają przede wszystkim dla naszej przyjemności i trudno utrzymywać, że opanowały mowę. Nie można też zakwestionować tego, że choć pomiędzy ludzkim i ptasim aparatem mowy występują pewne podobieństwa, mamy też do czynienia z różnicami i nie jest ich wcale mało. Podobieństwa zaczynają się w tym samym momencie, w którym wydychane powietrze przechodzi przez krtań, zarówno u ludzi, jak i u ptaków właśnie na tym etapie powstaje bowiem dźwięk.

Krtań jest otaczana przez mięśnie znane jako struny głosowe i zależnie od tego, w jakim stopniu są one napięte, powstaje pomiędzy nimi tak wąska, jak i szeroka szczelina. Powietrze jest w stanie wprawiać struny głosowe w drgania, charakterystyczne jest przy tym to, że mamy do czynienia z drganiami o zróżnicowanym typie. Oczywiście, u ludzi dźwięki przybierają kształt konkretnych głosek, ma to jednak miejsce dopiero w jamie ustnej. Ludzie wykorzystują w tym celu język, wargo oraz zęby podczas gdy u ptaków kluczowe znaczenie ma dziób. Najwięcej różnic mamy jednak w krtani i to właśnie ona sprawia, że ludzie i ptaki śpiewające nie komunikują się w ten sam sposób.

Autor

Michał Najdała

Redakcja effendi.pl

To może Cię zainteresować